The same word, twice over

சிறப்புஈனும் செல்வமும் ஈனும் அறத்தினூஉங்கு
ஆக்கம் எவனோ உயிர்க்கு

ஆக்கம் (ākkam) — true, compounding enrichment that yields lasting spiritual fulfillment alongside honorable worldly prosperity.

அறத்தினூஉங்கு ஆக்கமும் இல்லை அதனை
மறத்தலின் ஊங்கில்லை கேடு

ஆக்கம் (ākkam) — wonderful growth, bright success, and lasting happiness earned through good habits.

காக்க பொருளா அடக்கத்தை ஆக்கம்
அதனினூஉங் கில்லை உயிர்க்கு

ஆக்கம் (ākkam) — true wealth and lasting prosperity; establishes that self-restraint is not a passive deprivation, but the supreme productive asset of human life.

நன்றாகும் ஆக்கம் பெரிதெனினும் சான்றோர்க்குக்
கொன்றாகும் ஆக்கங் கடை

ஆக்கம் (ākkam) — prosperity or gain; recognizing that any wealth, ritual, or status bought with blood is utter spiritual degradation.

மனநலம் மன்னுயிர்க் காக்கம் இனநலம்
எல்லாப் புகழும் தரும்

ஆக்கம் (ākkam) — vital flourishing; personal goodness of mind confers inward peace, while association with the noble attracts universal honor and acclaim.

ஆக்கம் கருதி முதலிழக்கும் செய்வினை
ஊக்கார் அறிவுடை யார்

ஆக்கம் (ākkam) — The promise of future growth, enrichment, or expanded profit.

இகலிற்கு எதிர்சாய்தல் ஆக்கம் அதனை
மிக்லூக்கின் ஊக்குமாம் கேடு

ஆக்கம் (ākkam) — Enduring growth and prosperity gained by intentionally stepping back from rising conflicts.

இகல்காணான் ஆக்கம் வருங்கால் அதனை
மிகல்காணும் கேடு தரற்கு

ஆக்கம் (ākkam) — Flourishing success that naturally prompts a person to overlook minor slights and avoid needless friction.

துறந்தார் பெருமை துணைக்கூறின் வையத்து
இறந்தாரை எண்ணிக்கொண் டற்று

துணை (thuṇai) — the measure, limit, or numerical extent, which fails when applied to boundless self-mastery.

அன்றறிவாம் என்னாது அறஞ்செய்க மற்றது
பொன்றுங்கால் பொன்றாத் துணை

துணை (thuṇai) — a true and loving friend who always stays by your side when you do kind and helpful things.

இல்வாழ்வான் என்பான் இயல்புடைய மூவர்க்கும்
நல்லாற்றின் நின்ற துணை

துணை (thuṇai) — steadfast support, active companion, and grounding anchor that sustains others on their righteous paths without letting them falter.

துறந்தார்க்கும் துவ்வா தவர்க்கும் இறந்தார்க்கும்
இல்வாழ்வான் என்பான் துணை

துணை (thuṇai) — compassionate shelter and protective advocacy for the unhoused, impoverished, and forgotten deceased who possess no other voice.

மனைக்தக்க மாண்புடையள் ஆகித்தற் கொண்டான்
வளத்தக்காள் வாழ்க்கைத் துணை

துணை (tuṇai) — an equal, wise life partner whose sound values and prudent budgeting sustain the household in enduring honor.

அறத்திற்கே அன்புசார் பென்ப அறியார்
மறத்திற்கும் அஃதே துணை

துணை (tuṇai) — the indispensable courage and driving shield that love provides, not only for gentle virtue, but to confront evil and defend the vulnerable.

பரிந்தோம்பிக் காக்க ஒழுக்கம் தெரிந்தோம்பித்
தேரினும் அஃதே துணை

துணை (tuṇai) — steadfast ally, guardian, and protector; teaches that ethical conduct is the only dependable companion through all trials of existence.

நல்லினத்தி னூங்குந் துணையில்லை தீயினத்தின்
அல்லற் படுப்பதூஉம் இல்

துணை (tuṇai) — supreme ally; there is no greater fortress of support than virtuous company, and no deeper pit of ruin than toxic associations.

பெறுமவற்றுள் யாமறிவது இல்லை அறிவறிந்த
மக்கட்பேறு அல்ல பிற

அறிவு (aṟivu) — applying clear moral thinking to solve real problems and uplift others.

தம்மின்தம் மக்கள் அறிவுடைமை மாநிலத்து
மன்னுயிர்க் கெல்லாம் இனிது

அறிவு (aṟivu) — being so smart and caring that even birds, kittens, and flowers are happy around you.

அஃகி அகன்ற அறிவென்னாம் யார்மாட்டும்
வெஃகி வெறிய செயின்

அறிவு (aṟivu) — discerning wisdom, true intellect; questions what use subtle and vast learning serves if a person yields to greed and commits senseless, unjust deeds against anyone.

பிறப்பென்னும் பேதைமை நீங்கச் சிறப்பென்னும்
செம்பொருள் காண்பது அறிவு

அறிவு (aṟivu) — true knowing; learning how things truly work and being curious about nature and good manners.

பேதைப் படுக்கும் இழவூழ் அறிவகற்றும்
ஆகலூழ் உற்றக் கடை

அறிவு (aṟivu) — practical discernment; recognizing that external tides can expand or cloud human intellect, demanding constant humility.

அஞ்சாமை ஈகை அறிவூக்கம் இந்நான்கும்
எஞ்சாமை வேந்தர்க் கியல்பு

அறிவு (aṟivu) — strategic wisdom; blending fearlessness, philanthropy, keen discernment, and relentless vigor to govern with enduring excellence.

தீவினையார் அஞ்சார் விழுமியார் அஞ்சுவர்
தீவினை என்னும் செருக்கு

செருக்கு (cerukku) — reckless arrogance, intoxicating delusion; explains that while reckless wrongdoers feel no hesitation about doing evil, noble minds dread wrongdoing as a fatal danger.

யான்எனது என்னும் செருக்குஅறுப்பான் வானோர்க்கு
உயர்ந்த உலகம் புகும்

செருக்கு (cerukku) — arrogant conceit; dismantling the root egoism of 'I' and 'mine' unlocks the supreme spiritual state beyond mortality.

செய்க பொருளைச் செறுநர் செருக்கறுக்கும்
எஃகதனிற் கூரிய தில்

செருக்கு (cerukku) — Arrogant coercive leverage wielded by hostile adversaries, efficiently disarmed by sovereign economic strength.

வெண்மை எனப்படுவ தியாதெனின் ஒண்மை
உடையம்யாம் என்னும் செருக்கு

செருக்கு (cerukku) — The arrogant delusion of assuming oneself to possess superior wisdom while actually lacking basic discernment.

இகலானாம் இன்னாத எல்லாம் நகலானாம்
நன்னயம் என்னும் செருக்கு

செருக்கு (cerukku) — The rich joy and pride of having happy friendships where everyone plays fairly together.

வீழுநர் வீழப் படுவார்க்கு அமையுமே
வாழுநம் என்னும் செருக்கு

In everyday Tamil today செருக்கு means arrogance — the swagger of somebody who thinks well of himself. Parimelazhagar reads it here as தருக்கு, an elation of mind, and what produces it is not self-regard at all. It is knowing that even in his absence she is being thought of, and that he will come quickly. Pope translates it 'the boast' and Aiyar 'can pride themselves', and both turn it outward, toward something displayed to other people. The Tamil word here faces nobody. It is a private steadiness, and this reflection's most surprising move is to treat it not as a fault to be corrected but as a possession the mutually loved are entitled to keep.

எழுபிறப்பும் தீயவை தீண்டா பழிபிறங்காப்
பண்புடை மக்கட் பெறின்

பண்பு (paṇpu) — noble virtue, integrity, and faultless character in children that shields families from blame.

நயன்சாரா நன்மையின் நீக்கும் பயன்சாராப்
பண்பில்சொல் பல்லா ரகத்து

பண்பு (paṇpu) — noble quality, ethical worth; shows that fruit-less, graceless speech spoken in public banishes goodness and removes a person from all honor.

செவிகைப்பச் சொற்பொறுக்கும் பண்புடை வேந்தன்
கவிகைக்கீழ்த் தங்கும் உலகு

பண்பு (paṇpu) — noble patience; listening calmly when mom tells you to wash your hands, knowing she loves you.

நவில்தொறும் நூல்நயம் போலும் பயில்தொறும்
பண்புடை யாளர் தொடர்பு

பண்பு (paṇpu) — Inherent moral nobility and culture that reveals fresh wisdom and delight with each encounter.

விழையார் விழையப் படுப பழையார்கண்
பண்பின் தலைப்பிரியா தார்

பண்பு (paṇpu) — Impeccable moral fidelity toward old friends that commands respect even from rivals.

பருகுவார் போலினும் பண்பிலார் கேண்மை
பெருகலிற் குன்றல் இனிது

பண்பு (paṇpu) — The indispensable moral foundation without which intense surface affection is merely an opportunistic trap.

அறனறிந்து மூத்த அறிவுடையார் கேண்மை
திறனறிந்து தேர்ந்து கொளல்

கேண்மை (kēṇmai) — mature alliance; actively seeking and sustaining close fellowship with experienced elders whose moral insight elevates leadership.

வினைக்கண் வினையுடையான் கேண்மைவே றாக
நினைப்பானை நீங்கும் திரு

கேண்மை (kēṇmai) — Familiar closeness and candid rapport earned through faithful diligence.

நிறைநீர நீரவர் கேண்மை பிறைமதிப்
பின்னீர பேதையார் நட்பு

கேண்மை (kēṇmai) — The elevating, ever-deepening bond between wise souls that grows steadily like the waxing moon.

அழிவந்த செய்யினும் அன்பறார் அன்பின்
வழிவந்த கேண்மை யவர்

கேண்மை (kēṇmai) — Loving your friend with all your heart, so bad days never make you mean.

பெரிதினிது பேதையார் கேண்மை பிரிவின்கண்
பீழை தருவதொன் றில்

கேண்மை (kēṇmai) — Superficial alliances with foolish people that can be severed painlessly because no true bond ever existed.

படைகுடி கூழ்அமைச்சு நட்பரண் ஆறும்
உடையான் அரசருள் ஏறு

அரண் (araṇ) — protective fort; building a safe environment where every friend feels sheltered and cared for.

அறிவற்றங் காக்குங் கருவி செறுவார்க்கும்
உள்ளழிக்க லாகா அரண்

அரண் (araṇ) — inner citadel; cultivating critical thinking creates an invincible fortress of wisdom that protect you from scams and manipulative peer pressure.

முரண்சேர்ந்த மொய்ம்பி னவர்க்கும் அரண்சேர்ந்தாம்
ஆக்கம் பலவுந் தரும்

அரண் (araṇ) — A fortified stronghold that shields and multiplies defense.

மணிநீரும் மண்ணும் மலையும் அணிநிழற்
காடும் உடைய தரண்

அரண் (araṇ) — A strong, cozy treehouse or fortress where nature protects everyone from outside trouble.

அறத்தான் வருவதே இன்பம் மற்றெல்லாம்
புறத்த புகழும் இல

இன்பம் (iṉbam) — true, unpolluted joy and deep peace of mind arising naturally from honest, righteous living.

மக்கள்மெய் தீண்டல் உடற்கின்பம் மற்றுஅவர்
சொற்கேட்டல் இன்பம் செவிக்கு

இன்பம் (iṉpam) — the profound, twofold sensory and spiritual bliss found in embracing one's children and hearing their gentle words.

சிறுமையுவு நீங்கிய இன்சொல் மறுமையும்
இம்மையும் இன்பம் தரும்

இன்பம் (iṉpam) — pure, lasting spiritual and temporal happiness in both this life and the next, bestowed by pleasant words free of pettiness.

இன்பத்துள் இன்பம் பயக்கும் இகலென்னும்
துன்பத்துள் துன்பங் கெடின்

இன்பம் (iṉpam) — The supreme joy and profound mental peace that blossoms when the consuming misery of hostility is eliminated.

அஞ்சாமை ஈகை அறிவூக்கம் இந்நான்கும்
எஞ்சாமை வேந்தர்க் கியல்பு

ஊக்கம் (ūkkam) — energetic spirit; smiling brightly and putting full heart into finishing the class project with your group.

உடைத்தம் வலியறியார் ஊக்கத்தின் ஊக்கி
இடைக்கண் முரிந்தார் பலர்

ஊக்கம் (ūkkam) — Untempered enthusiasm or blind impulse not backed by realistic capability.

சிறுபடையான் செல்லிடம் சேரின் உறுபடையான்
ஊக்கம் அழிந்து விடும்

ஊக்கம் (ūkkam) — Fighting enthusiasm, high morale, and collective confidence.

உடையர் எனப்படுவது ஊக்கம் அஃதில்லார்
உடையது உடையரோ மற்று

ஊக்கம் (ūkkam) — The vital inner spark that transforms potential into energetic execution.

அறத்தினூஉங்கு ஆக்கமும் இல்லை அதனை
மறத்தலின் ஊங்கில்லை கேடு

கேடு (kēḍu) — catastrophic moral decay and ruinous downfall resulting from neglecting or forgetting righteous principles.

சினத்தைப் பொருளென்று கொண்டவன் கேடு
நிலத்தறைந்தான் கைபிழையா தற்று

கேடு (kēṭu) — inevitable ruin; the unavoidable backlash that strikes anyone who stubbornly clings to explosive wrath.

இகலிற்கு எதிர்சாய்தல் ஆக்கம் அதனை
மிக்லூக்கின் ஊக்குமாம் கேடு

கேடு (kēṭu) — The avoidable trouble and punishment that comes when you keep feeding a silly argument.

இகல்காணான் ஆக்கம் வருங்கால் அதனை
மிகல்காணும் கேடு தரற்கு

கேடு (kēṭu) — Bad trouble that you invite when you go out of your way to pick fights over nothing.

சிறப்பொடு பூசனை செல்லாது வானம்
வறக்குமேல் வானோர்க்கும் ஈண்டு

சிறப்பு (siṟappu) — Grand community festivals and celebratory honors that require seasonal abundance.

சிறப்புஈனும் செல்வமும் ஈனும் அறத்தினூஉங்கு
ஆக்கம் எவனோ உயிர்க்கு

சிறப்பு (siṟappu) — the shining joy and proud honor of doing good deeds and making the world happy.

பெற்றாற் பெறின்பெறுவர் பெண்டிர் பெருஞ்சிறப்புப்
புத்தேளிர் வாழும் உலகு

சிறப்பு (siṟappu) — exalted spiritual distinction and lasting renown earned by a spouse who faithfully cherishes marital companionship.

இல்லாரை எல்லாரும் எள்ளுவர் செல்வரை
எல்லாரும் செய்வர் சிறப்பு

சிறப்பு (ciṟappu) — Warm respect and smiles given to those who work hard and share good things.

படுபயன் வெஃகிப் பழிப்படுவ செய்யார்
நடுவன்மை நாணு பவர்

நாண் (nāṇ) — moral shame, deep ethical sensitivity; shows that those who shrink in shame from unfairness will never, for the sake of any gain, commit the disgraceful acts of greed.

பிணையேர் மடநோக்கும் நாணும் உடையாட்கு
அணியெவனோ ஏதில தந்து

நாண் (nāṇ) — Inner modest reservation and self-respect that shine far brighter than material adornments.

நோனா உடம்பும் உயிரும் மடலேறும்
நாணினை நீக்கி நிறுத்து

நாண் (nāṇ) — Instinctive moral reserve and self-restraint, cast aside only under intolerable agony.

நாணென ஒன்றோ அறியலம் காமத்தால்
பேணியார் பெட்ப செயின்

The usual English for nāṇ is shame, and it is a poor exchange, because English shame arrives carrying guilt with it. There is no guilt in nāṇ. It is the sense of being looked at: the small internal witness that keeps you from saying the whole thing, from running, from asking twice. Everybody has it and it is not a fault. What the Tamil does with it here is unusual. She does not defeat her nāṇ and she does not surrender it. What is said instead is that the thing was unknown to her — that something which had governed every hour of her life was, for that one hour, not a thing she had heard of. Reserve, on this account, is not a strength somebody holds. It is a relation to being watched, and it lasts exactly as long as the watching is the loudest thing present.

பிறன்பொருளாள் பெட்டொழுகும் பேதைமை ஞாலத்து
அறம்பொருள் கண்டார்கண் இல்

பேதைமை (pētaimai) — blindness of mind, sheer folly; teaches that coveting another's partner is a tragic delusion never entertained by those of true ethical understanding.

பிறப்பென்னும் பேதைமை நீங்கச் சிறப்பென்னும்
செம்பொருள் காண்பது அறிவு

பேதைமை (pētaimai) — spiritual ignorance; the fundamental delusion that causes mortal rebirth, which dissolves only upon beholding the supreme Reality.

காதன்மை கந்தா அறிவறியார்த் தேறுதல்
பேதைமை எல்லாந் தரும்

பேதைமை (pētaimai) — The foolishness that results from ignoring competence in favour of liking.

காதல் அவரிலர் ஆகநீ நோவது
பேதைமை வாழியென் நெஞ்சு

பேதைமை (pētaimai) is built from பேதை, one who does not know, plus the ending -மை that turns a quality into a thing. So it is not stupidity as an insult; it is the condition of not having seen something. That distinction is the whole reason the word can sit in this line without cruelty. She is telling her own heart that its aching rests on nothing, and Parimelazhagar closes off every other explanation: your folly, and nothing besides. Yet the same sentence carries வாழி, may you live. English will not hold both at once and usually picks one, so the line arrives either as scolding or as self-pity. In Tamil the verdict and the blessing are the same breath, and it is the blessing that makes the verdict survivable.

விருந்து புறத்ததாத் தானுண்டல் சாவா
மருந்தெனினும் வேண்டற்பாற் றன்று

மருந்து (maruntu) — the nectar of immortality; even such a miraculous feast is worthless if consumed alone while leaving a guest outside.

இருநோக்கு இவளுண்கண் உள்ளது ஒருநோக்கு
நோய்நோக்கொன் றந்நோய் மருந்து

மருந்து (maruntu) — The healing glance that soothes emotional turmoil and restores certainty.

பிணிக்கு மருந்து பிறமன் அணியிழை
தன்நோய்க்குத் தானே மருந்து

மருந்து (maruntu) — A paradoxical cure where the very presence that causes love's ache is the sole healer.

செறிதொடி செய்திறந்த கள்ளம் உறுதுயர்
தீர்க்கும் மருந்தொன்று உடைத்து

மருந்து (maruntu) is medicine, and the word is doing something precise here. He does not say comfort, or hope, or that things will be all right. A medicine is a physical thing, given in a small quantity, for a named condition — Tamil even uses மருந்துக்கும் இல்லை, not so much as a medicine's worth, to mean a tiny amount. So the grief is treated as an illness with a cure, not as a mood to be talked down. Notice too where the medicine is. The line does not say her withholding is the medicine; the closing verb is one of having, so the withholding holds one. He has not been given anything and does not know what is inside. What he has decided is that a thing kept back from him is more likely to contain his remedy than his sentence.

எப்பொருள் எத்தன்மைத் தாயினும் அப்பொருள்
மெய்ப்பொருள் காண்பது அறிவு

மெய்ப்பொருள் (meypporuḷ) — core essential reality; looking past superficial masks, rhetoric, and formats to discern the unchanging truth.

கற்றீண்டு மெய்ப்பொருள் கண்டார் தலைப்படுவர்
மற்றீண்டு வாரா நெறி

மெய்ப்பொருள் (meypporuḷ) — truth of life; discovering what genuinely matters so you don't repeat the destructive mistakes of the past.

எப்பொருள் யார்யார்வாய்க் கேட்பினும் அப்பொருள்
மெய்ப்பொருள் காண்ப தறிவு

மெய்ப்பொருள் (meypporuḷ) — essential truth; cutting through charisma, credentials, and emotional rhetoric to extract the objective core of any message.

மிகல்மேவல் மெய்ப்பொருள் காணார் இகல்மேவல்
இன்னா அறிவி னவர்

மெய்ப்பொருள் (meypporuḷ) — The fundamental truth and principle of justice that alone secures genuine, lasting victory.

உயர்வகலம் திண்மை அருமைஇந் நான்கின்
அமைவரண் என்றுரைக்கும் நூல்

அருமை (arumai) — Formidable defensive inaccessibility that prevents adversaries from easily breaching boundaries.

செயற்கரிய யாவுள நட்பின் அதுபோல்
வினைக்கரிய யாவுள காப்பு

அருமை (arumai) — The rare and invaluable treasure of finding someone who truly has your back in every trial.

மலரன்ன கண்ணாள் அருமை அறியாது
அலரெமக்கு ஈந்ததிவ் வூர்

அருமை (arumai) — The rare, precious difficulty of winning a noble heart, trivialized by naive town gossip.

குற்றமே காக்க பொருளாகக் குற்றமே
அற்றந் த்ரூஉம் பகை

அற்றம் (aṟṟam) — fatal ruin; guarding against personal faults is the highest strategy, because inner moral corruption is the enemy that destroys nations.

அற்றம் மறைக்கும் பெருமை சிறுமைதான்
குற்றமே கூறி விடும்

அற்றம் (aṟṟam) — The vulnerable shortcomings and shame of others, which magnanimous greatness generously covers while pettiness gleefully exposes.

விளக்கற்றம் பார்க்கும் இருளேபோல் கொண்கன்
முயக்கற்றம் பார்க்கும் பசப்பு

அற்றம் comes from the root அறு, to be cut, to fall short, to weaken. It does not name a thing going out of existence; it names strength dropping far enough to leave an opening. Not the lamp going dark, but the flame sinking. Not the embrace ending, but the embrace loosening. Parimelazhagar glosses it மெலிவு, a weakening, which is exactly right. Pope translates till lamp expires and Aiyar for the light to be put out; in both English lines the lamp goes out completely and the slackening the Tamil is built on disappears. The word is out of use today, and a modern speaker would say a loosening, or a gap.

தார்தாங்கிச் செல்வது தானை தலைவந்த
போர்தாங்கும் தன்மை அறிந்து

அறிந்து (aṟintu) — Accurately reading the flow of challenges and deploying smart strategies before taking action.

குணமும் குடிமையும் குற்றமும் குன்றா
இனனும் அறிந்தியாக்க நட்பு

அறிந்து (aṟintu) — Comprehensive assessment of virtue, heritage, personal defects, and peer networks before bonding.

ஊடி இருந்தேமாத் தும்மினார் யாம்தம்மை
நீடுவாழ் கென்பாக் கறிந்து

அறிந்து is the plainest word for knowing: you know the road, you know the price of rice. It carries no drama of its own. Sitting last of all, after the sneeze has already happened, it does something a plain 'knowing' in English cannot quite do — it reaches backwards and changes what the sneeze was. The body's accident becomes a person's move, and nothing else has altered. Parimelazhagar will not even leave it at knowing; he writes கருதி, having reckoned, which puts the arithmetic before the sneeze rather than after it.

மோப்பக் குழையும் அனிச்சம் முகந்திரிந்து
நோக்கக் குநழ்யும் விருந்து

அனிச்சம் (anaccam) — the ultra-delicate flower that withers upon smelling; a guest's heart is even more sensitive, withering if looked at with a cold, altered expression.

அனிச்சப்பூக் கால்களையாள் பெய்தாள் நுகப்பிற்கு
நல்ல படாஅ பறை

அனிச்சம் (aniccam) — The mythic flower so sensitive that even its slender stem feels heavy to an ethereal form.

அனிச்சமும் அன்னத்தின் தூவியும் மாதர்
அடிக்கு நெருஞ்சிப் பழம்

அனிச்சம் (aniccam) — The hyper-delicate flower that serves as an emblem of ultimate physical fragility.

தேரான் தெளிவும் தெளிந்தான்கண் ஐயுறவும்
தீரா இடும்பை தரும்

இடும்பை (iṭumpai) — Preventable pain that arises from either foolish trust or needless distrust.

இடும்பைக்கே கொள்கலம் கொல்லோ குடும்பத்தைக்
குற்ற மறைப்பான் உடம்பு

இடும்பை (iṭumpai) — The relentless hardships borne by selfless providers to protect their household from adversity.

நல்குரவு என்னும் இடும்பையுள் பல்குரைத்
துன்பங்கள் சென்று படும்

இடும்பை (iṭumpai) — The mother-affliction of poverty that acts as an umbrella harboring every other conceivable sorrow.

துன்புறூஉம் துவ்வாமை இல்லாகும் யார்மாட்டும்
இன்புறூஉம் இன்சொ லவர்க்கு

இன்சொல் (iṉsol) — sweet, gentle, life-affirming speech spoken to all people, which keeps distress and poverty permanently away.

இன்சொலால் ஈத்தளிக்க வல்லார்க்குத் தன்சொலால்
தான்கண் டனைத்திவ் வுலகு

இன்சொல் (iṉcol) — gracious speech; giving generously, protecting tenderly, and speaking warmly unites a nation under voluntary loyalty.

கொடுத்தலும் இன்சொலும் ஆற்றின் அடுக்கிய
சுற்றத்தால் சுற்றப் படும்

இன்சொல் (iṉcol) — Gracious, respectful speech that gladdens the hearts of relatives.

ஓர்த்துள்ளம் உள்ளது உணரின் ஒருதலையாப்
பேர்த்துள்ள வேண்டா பிறப்பு

உள்ளம் (uḷḷam) — the thoughtful mind; thinking carefully before answering a test question so you get the right answer without fear.

உள்ளற்க உள்ளம் சிறுகுவ கொள்ளற்க
அல்லற்கண் ஆற்றறுப்பார் நட்பு

உள்ளம் (uḷḷam) — Protecting the inner sanctuary of high purpose from deflating pursuits and fair-weather deserters.

உள்ளம்போன்று உள்வழிச் செல்கிற்பின் வெள்ளநீர்
நீந்தல மன்னோஎன் கண்

உள்ளம் is built on உள், inside, and it names the place where thinking goes on. It is not a soul and it is not a heart. Pope writes 'my soul go forth', which gives the sentence a religious cast it does not have; Aiyar writes 'as my heart runneth', which makes it a declaration of feeling. In Tamil the claim is flatter and stranger than either: attention has already arrived at the other place, and the eyes have not, and the two belong to one person. That is an observation about how minds work, offered without any raising of the voice.

அழிவதூஉம் ஆவதூஉம் ஆகி வழிபயக்கும்
ஊதியமும் சூழ்ந்து செயல்

ஊதியம் (ūtiyam) — The lasting profit and enduring benefit earned from a completed action.

ஊதியம் என்பது ஒருவற்குப் பேதையார்
கேண்மை ஒரீஇ விடல்

ஊதியம் (ūtiyam) — The immense spiritual and practical gain realized by cutting ties with toxic, foolish associates.

பேதைமை என்பதொன்று யாதெனின் ஏதங்கொண்டு
ஊதியம் போக விடல்

ஊதியம் (ūtiyam) — Genuine moral and material benefit, which foolishness carelessly throws away in pursuit of harm.

மறமானம் மாண்ட வழிச்செலவு தேற்றம்
எனநான்கே ஏமம் படைக்கு

ஏமம் (ēmam) — Strong shields like honesty, bravery, and friendship that keep everyone safe and happy.

செய்தேமஞ் சாராச் சிறியவர் புன்கேண்மை
எய்தலின் எய்தாமை நன்று

ஏமம் (ēmam) — The failure of petty associates to provide safe shelter or loyalty despite receiving generous aid.

காமம் உழந்து வருந்தினார்க்கு ஏமம்
மடலல்லது இல்லை வலி

ஏமம் (ēmam) — The ultimate shield and safeguard, chosen when every conventional emotional boundary collapses.

உறாஅதோ ஊரறிந்த கெளவை அதனைப்
பெறாஅது பெற்றன்ன நீர்த்து

கௌவை (kauvai) — Communal whispers that bring imaginative fulfillment to lovers even before physical union.

ஊரவர் கெளவை எருவாக அன்னைசொல்
நீராக நீளும்இந் நோய்

கௌவை (kauvai) — Town chatter functioning alongside parental scolding to fortify emotional resilience.

தாம்வேண்டின் நல்குவர் காதலர் யாம்வேண்டும்
கெளவை எடுக்கும்இவ் வூர்

கௌவை (kauvai) — The desired public disclosure that finally breaks the stalemate and unites lovers forever.

துறந்தார் பெருமை துணைக்கூறின் வையத்து
இறந்தாரை எண்ணிக்கொண் டற்று

துறந்தார் (thuṟandhār) — those who have relinquished internal and external attachments, rendering their moral stature immeasurable.

இறந்தார் இறந்தார் அனையர் சினத்தைத்
துறந்தார் துறந்தார் துணை

துறந்தார் (tuṟantār) — true renunciants; one who completely conquers anger attains the spiritual rank of enlightened sages.

பசந்தாள் இவள்என்பது அல்லால் இவளைத்
துறந்தார் அவர்என்பார் இல்

துறந்தார் is the past tense of துறத்தல், to let go of something completely — and it is the same verb Tamil uses of a person who renounces the world and everything in it. Applied to a man who has left the woman he loved, it says the leaving was whole and deliberate: not a journey, not an absence, but a putting down. English can only offer deserted or abandoned, which carry the blame but not the echo. That echo is the whole point, because this enormous word is the one nobody in the room will use.

அன்பறிவு தேற்றம் அவாவின்மை இந்நான்கும்
நன்குடையான் கட்டே தெளிவு

தேற்றம் (tēṟṟam) — Unshakable, calm resolve that never panics under pressure.

மறமானம் மாண்ட வழிச்செலவு தேற்றம்
எனநான்கே ஏமம் படைக்கு

தேற்றம் (tēṟṟam) — Deep, earned trust and unshakeable mutual confidence between the leadership and the ranks.

அரிதரோ தேற்றம் அறிவுடையார் கண்ணும்
பிரிவோ ரிடத்துண்மை யான்

தேற்றம் comes from தேறு, the settling of muddied water until it runs clear. It is not a decision to trust somebody; it is the condition of a mind that has stopped swirling. Both Pope and Aiyar write 'trust', which in English is something a person chooses to give, and that choice is precisely what is not being described. What is described is a settling that will not happen on command, however good the reasons offered for it.

அடல்தகையும் ஆற்றலும் இல்லெனினும் தானை
படைத்தகையால் பாடு பெறும்

தோற்றம் (tōṟṟam) — Standing tall and neat in your uniform so everyone sees your confidence and pride.

ஈவார்கண் என்னுண்டாம் தோற்றம் இரந்துகோள்
மேவார் இலாஅக் கடை

தோற்றம் (tōṟṟam) — The radiant moral standing and glory of generosity, which only exists because there are those who receive.

கண்டார் உயிருண்ணும் தோற்றத்தால் பெண்டகைப்
பேதைக்கு அமர்த்தன கண்

தோற்றம் (tōṟṟam) — Outward appearance or presence that commands total surrender without a spoken word.

எல்லாப் பொருளும் உடைத்தாய் இடத்துதவும்
நல்லாள் உடையது அரண்

நல்லாள் (nal-āḷ) — Disciplined, courageous teammates who rise to meet pressure and defend their group.

இடுக்கண்கால் கொன்றிட வீழும் அடுத்தூன்றும்
நல்லாள் இலாத குடி

நல்லாள் (nallāḷ) — A strong, capable pillar who steps forward to prop up and rescue a family when crisis strikes.

இலமென்று அசைஇ இருப்பாரைக் காணின்
நிலமென்னும் நல்லாள் நகும்

நல்லாள் (nallāḷ) — Mother Earth personified, who laughs in mocking disdain at able-bodied idlers who plead helplessness.

சிறைகாக்கும் காப்பெவன் செய்யும் மகளிர்
நிறைகாக்கும் காப்பே தலை

நிறை (niṟai) — profound inner self-mastery and moral integrity that protects dignity far more securely than external walls or surveillance.

நிறையுடைமை நீங்காமை வேண்டின் பொற்யுடைமை
போற்றி யொழுகப் படும்

நிறை (niṟai) — wholeness of virtue, unbroken moral integrity; establishes that if one desires one's ethical completeness to never depart, one must cherish and practice patient forbearance.

நிறையரியர் மன்அளியர் என்னாது காமம்
மறையிறந்து மன்று படும்

நிறை (niṟai) — Flawless moral steadfastness that love inexorably overpowers and brings to the town square.

மேற்பிறந்தா ராயினும் கல்லாதார் கீழ்ப்பிறந்தும்
கற்றார் அனைத்திலர் பாடு

பாடு (pāṭu) — true dignity; inherited status or pedigree without learning cannot equal the intrinsic majesty of an educated soul of humble birth.

அடல்தகையும் ஆற்றலும் இல்லெனினும் தானை
படைத்தகையால் பாடு பெறும்

பாடு (pāṭu) — The earned distinction and public honor that accompanies disciplined, unified bearing.

ஊடலின் தோன்றும் சிறுதுனி நல்லளி
வாடினும் பாடு பெறும்

பாடு is greatness, but greatness of a specific kind: the weight a thing shows when it is put on a scale, its standing. Parimelazhagar glosses it பெருமை. Note what it does not say. The tenderness is not enlarged by the sulk and nothing is added to it; it is the same tenderness, and it now registers. English has no single word for a thing gaining weight without gaining size, which is why translators reach either for 'greatness', which sounds too grand for a glass of buttermilk, or for 'blooms again', which quietly turns a change of standing into a change of condition. The word also carries toil and suffering in other contexts, and singing in another; neither is meant here.

சினமென்னும் சேர்ந்தாரைக் கொல்லி இனமென்னும்
ஏமப் புணையைச் சுடும்

புணை (puṇai) — life-float; family and close buddies who help you stay afloat, who get hurt if you stay angry.

காமக் கடும்புனல் உய்க்கும் நாணொடு
நல்லாண்மை என்னும் புணை

புணை (puṇai) — A fragile raft of dignity and decorum, overwhelmed by the unstoppable torrent of passion.

காமக் கடல்மன்னும் உண்டே அதுநீந்தும்
ஏமப் புணைமன்னும் இல்

புணை is not a boat. It is a float — logs or dried gourds lashed together — and you do not get into it. You hold on to it, and you are still in the water, still swimming, still doing the work; the float only stops you going under. Both translators write 'bark', which is a small ship, and the moment it is a ship the swimmer is out of the sea and dry. That changes what is being asked for. She is not asking to be rescued or carried across. She is asking for something to hold, and saying that even that is not there.

சினத்தைப் பொருளென்று கொண்டவன் கேடு
நிலத்தறைந்தான் கைபிழையா தற்று

பொருள் (poruḷ) — prized asset or virtue; the dangerous folly of treasuring anger as a weapon of pride or personal power.

பொருளல்ல வற்றைப் பொருளென்று உணரும்
மருளானாம் மாணாப் பிறப்பு

பொருள் (poruḷ) — real treasure; knowing that true friendship is a real treasure, while shiny trinkets quickly break.

ஆற்று பவர்க்கும் அரண்பொருள் அஞ்சித்தற்
போற்று பவர்க்கும் பொருள்

பொருள் (poruḷ) — An indispensable strategic asset that strengthens both dynamic outward action and protective refuge.

அறத்தினூஉங்கு ஆக்கமும் இல்லை அதனை
மறத்தலின் ஊங்கில்லை கேடு

மறத்தல் (maṟaththal) — losing sight of foundational moral discipline due to carelessness, bad company, or lazy drift.

பொறுத்தல் இறப்பினை என்றும் அதனை
மறத்தல் அதனினும் நன்று

மறத்தல் (maṟattal) — forgetting the injury, releasing resentment completely; teaches that while forgiving an offense is noble, entirely forgetting it without harboring a grudge is supreme.

மறத்தல் வெகுளியை யார்மாட்டும் தீய
பிறத்தல் அதனான் வரும்

மறத்தல் (maṟattal) — relinquishing or forgetting; immediately wiping out anger toward anyone so that bitter consequences never take root.

குணமென்னும் குன்றேறி நின்றார் வெகுளி
கணமேயும் காத்தல் அரிது

வெகுளி (veguḷi) — the rare, righteous indignation of highly disciplined elders when unprovoked injustice or cruelty occurs.

அழுக்காறு அவாவெகுளி இன்னாச்சொல் நான்கும்
இழுக்கா இயன்றது அறம்

வெகுளி (veguḷi) — fiery, red-faced anger that makes us stomp our feet and say hurtful things we later regret.

காமம் வெகுளி மயக்கம் இவ்மூன்றன்
நாமம் கெடக்கெடும் நோய்

வெகுளி (vekuḷi) — burning wrath; eradicating lust, anger, and delusion to their very roots terminates all misery at its psychological origin.

அலர்நாண ஒல்வதோ அஞ்சலோம்பு என்றார்
பலர்நாண நீத்தக் கடை

அஞ்சல் (añcal) — A broken vow of comfort that renders all subsequent public slander completely trivial.

அளித்தஞ்சல் என்றவர் நீப்பின் தெளித்தசொல்
தேறியார்க்கு உண்டோ தவறு

அஞ்சல் is one word that is a whole sentence: the negative imperative of அஞ்சு, to fear. It is not a description of how safe things are. It is an instruction issued to another person's mind, telling it to stop doing something it was doing on its own. English needs three words for it and, in needing them, loses the fact that a command was given and obeyed. That is what makes the closing question so hard to answer any way but one: obeying an instruction is not an error of judgement.

அஞ்சாமை ஈகை அறிவூக்கம் இந்நான்கும்
எஞ்சாமை வேந்தர்க் கியல்பு

அஞ்சாமை (añcāmai) — moral courage; standing firmly for fairness and standing up to intimidation without backing down.

அஞ்சாமை அல்லால் துணைவேண்டா எஞ்சாமை
எண்ணி இடத்தால் செயின்

அஞ்சாமை (añcāmai) — Unshakable, fearless fortitude in the face of hazard.

அணங்குகொல் ஆய்மயில் கொல்லோ கனங்குழை
மாதர்கொல் மாலும்என் நெஞ்சு

அணங்கு (aṇaṅku) — A divine or supernatural presence so captivating and overwhelming that it evokes reverence mixed with disorienting awe.

நோக்கினாள் நோக்கெதிர் நோக்குதல் தாக்கணங்கு
தானைக்கொண் டன்ன துடைத்து

அணங்கு (aṇaṅku) — An irresistible spiritual force whose direct gaze feels like a devastating strike backed by legions.

பணிவுடையன் இன்சொலன் ஆதல் ஒருவற்கு
அணியல்ல மற்றுப் பிற

அணி (aṇi) — genuine spiritual adornment and inner jewel: humility and sweet speech, outshining all gems and gold.

பிணையேர் மடநோக்கும் நாணும் உடையாட்கு
அணியெவனோ ஏதில தந்து

அணி (aṇi) — Natural grace and modesty which render all external jewels unnecessary and redundant.

அலரெழ ஆருயிர் நிற்கும் அதனைப்
பலரறியார் பாக்கியத் தால்

அலர் (alar) — Public gossip and rumor that paradoxically validates and strengthens hidden love.

கண்டது மன்னும் ஒருநாள் அலர்மன்னும்
திங்களைப் பாம்புகொண் டற்று

அலர் (alar) — Whispers that spread across a community like the breathtaking news of a lunar eclipse.

அழுக்காறு அவாவெகுளி இன்னாச்சொல் நான்கும்
இழுக்கா இயன்றது அறம்

அழுக்காறு (azhukkāṟu) — the poisonous cancer of envy that cannot bear to witness the elevation, happiness, or prosperity of another.

ஒழுக்காறாக் கொள்க ஒருவன்தன் நெஞ்சத்து
அழுக்காறு இலாத இயல்பு

அழுக்காறு (aḻukkāṟu) — envy, jealous bitterness; establishes that keeping one's heart entirely free of envy must be adopted as the foundational rule of all righteous living.

ஆற்றின் அறவறிந்து ஈக அதுபொருள்
போற்றி வழங்கு நெறி

அளவறிந்து (aḷavaṟintu) — Accurately knowing the realistic limits of one's wealth before spending.

அளவறிந்து வாழாதான் வாழ்க்கை உளபோல
இல்லாகித் தோன்றாக் கெடும்

அளவறிந்து (aḷavaṟintu) — Living deliberately in proportion to actual, verifiable means.

விளியுமென் இன்னுயிர் வேறல்லம் என்பார்
அளியின்மை ஆற்ற நினைந்து

அளி is tenderness — the warm, active grace one person shows another; commentators pair it with mercy and gentle care. The lines wield it through its negative, அளியின்மை, 'the absence of aḷi', and that grammar is the whole diagnosis. She is not accused of missing him too much, and he is not accused of cruelty; what is killing her is a hollow — tenderness that used to be there and now is not, in the very man who used to say 'we are not two'. Tamil's suffix of absence, இன்மை, still does this work today in words like வேலையின்மை, joblessness. Absence of grace, gracelessness as a named condition: this thought diagnoses the ailment of every long love gone flat — not distance, not anger, but the missing warmth where warmth once was.

இல்லை தவறவர்க்கு ஆயினும் ஊடுதல்
வல்லது அவர்அளிக்கு மாறு

அளி is the old Tamil word for what a small sulk is said to bring out, and Parimelazhagar thickens it to தலையளி. It is not affection as a feeling but affection extended — the care one person actually puts out toward another who is in front of them. The plate carried over. The hour given. The crossing of the room. English hands back love or kindness, and both of those can sit unspent inside a person for years. அளி cannot: it exists only once it has been shown. That is why a small sulk can be credited with producing it at all. What is brought out is not his feeling, which was there all along. It is the visible form his feeling takes.

மன்னுயிர் எல்லாம் துயிற்றி அளித்திரா
என்னல்லது இல்லை துணை

அளித்து is built on அளி, compassion, and the form can be read in two directions: having shown grace, or being in a state that deserves grace. Pope takes the first and writes 'kind night'; Aiyar takes it too, with 'Night in her mercy'. Parimelazhagar takes the second — this night is a thing to be pitied. That choice decides who the compassion is for. On his reading the woman who cannot sleep spends her last words not on herself but on the hour that is keeping her awake, and calls it poor.

செற்றவர் பின்சேறல் வேண்டி அளித்தரோ
எற்றென்னை உற்ற துயர்

The word aḷittu comes from aḷittal, which means to show grace or to give out of pity. It is a word for a benefactor, for somebody who takes mercy on you without being asked, and she hands it to the thing that is hurting her. She could have called it cruel, and the difference matters. Cruel would only have said that it is against her. Gracious says something more exact: whom it is working for. It is working for the man who left. Saying it this way takes a certain steadiness. Somebody who picks a word instead of weeping has not lost herself in that hour.

அறத்தாறு இதுவென வேண்டா சிவிகை
பொறுத்தானோடு ஊர்ந்தான் இடை

அறத்தாறு (aṟattāṟu) — the inexorable law and tangible fruit of virtue whose real-world outcomes require no elaborate theoretical proof.

அறத்தாற்றின் இல்வாழ்க்கை ஆற்றின் புறத்தாற்றில்
போஒய்ப் பெறுவ தெவன்?

அறத்தாறு (aṟattāṟu) — the intrinsic path of domestic virtue that accomplishes full spiritual maturity without fleeing household life.

அறத்தாறு இதுவென வேண்டா சிவிகை
பொறுத்தானோடு ஊர்ந்தான் இடை

அறம் (aṟam) — doing the right and kind thing every day, which helps us grow up into happy, respected people.

என்பி லதனை வெயில்போலக் காயுமே
அன்பி லதனை அறம்

அறம் (aṟam) — the cosmic moral law that relentlessly withers those devoid of love, just as the blazing sun withers boneless worms.

அறனெனப் பட்டதே இல்வாழ்க்கை அஃதும்
பிறன்பழிப்ப தில்லாயின் நன்று

அறன் (aṟaṉ) — the gold standard of ethical living found in ordinary family life when kept entirely free from deceit, greed, and public reproach.

அறனிழுக்கா தல்லவை நீக்கி மறனிழுக்கா
மானம் உடைய தரசு

அறன் (aṟaṉ) — righteous governance; upholding ethics, removing corruption, and maintaining uncompromising integrity under all pressures.

பொய்யாமை பொய்யாமை ஆற்றின் அறம்பிற
செய்யாமை செய்யாமை நன்று

ஆற்றின் (āṟṟiṉ) — if sustained without fail; indicates that the uninterrupted practice of non-lying alone is sufficient to fulfill all moral duty.

ஆற்றின் வருந்தா வருத்தம் பலர்நின்று
போற்றினும் பொத்துப் படும்

ஆற்றின் (āṟṟiṉ) — Along the proper, methodical, and workable path of execution.

இகலென்ப எல்லா உயிர்க்கும் பகலென்னும்
பண்பின்மை பாரிக்கும் நோய்

இகல் (ikal) — Divisive hostility that turns disagreement into bitter antagonism, destroying fellowship and cooperation.

மிகல்மேவல் மெய்ப்பொருள் காணார் இகல்மேவல்
இன்னா அறிவி னவர்

இகல் (ikal) — Holding onto angry feelings so hard that you cannot see the fair rule that would fix the game.

திறனறிந்து சொல்லுக சொல்லை அறனும்
பொருளும் அதனினூஉங்கு இல்

இடமறிந்து பேசுதல் (iṭamaṟintu pēcutal) — Knowing who you are talking to and choosing the right words politely.

அவையறிநது ஆராய்ந்து சொல்லுக சொல்லின்
தொகையறிந்த தூய்மை யவர்

இடமறிந்து பேசுதல் (iṭamaṟintu pēcutal) — Looking around at who is listening before speaking up in a gathering.

விழித்தகண் வேல்கொண டெறிய அழித்திமைப்பின்
ஒட்டன்றோ வன்க ணவர்க்கு

இமைப்பின் (imaippiṉ) — Keeping your eyes open and paying close attention so you never miss a thing.

கண்ணுள்ளின் போகார் இமைப்பின் பருகுவரா
நுண்ணியர்எம் காத லவர்

இமைப்பின் (imaippiṉ) — In the blink of an eye; guarding love so tenderly that even natural movements are watched with care.

இயல்பினான் இல்வாழ்க்கை வாழ்பவன் என்பான்
முயல்வாருள் எல்லாம் தலை

இயல்பு (iyalbu) — intrinsic moral nature and balanced character that fulfills domestic duty without strain, outshining theatrical austerities.

இயல்பாகும் நோன்பிற்கொன்று இன்மை உடைமை
மயலாகும் மற்றும் பெயர்த்து

இயல்பு (iyalpu) — natural state; being happy just playing with pebbles and running freely without demanding expensive gadgets.

அழுக்காறு அவாவெகுளி இன்னாச்சொல் நான்கும்
இழுக்கா இயன்றது அறம்

இன்னாச்சொல் (iṉṉācsol) — cruel, wounding, and abusive words spoken under the influence of frustration or spite that shatter relationships.

இறைகடியன் என்றுரைக்கும் இன்னாச்சொல் வேந்தன்
உறைகடுகி ஒல்லைக் கெடும்

இன்னாச்சொல் (iṉṉāccol) — The bitter reputation of cruelty that permanently erodes an authority figure's legitimacy.

கான முயலெய்த அம்பினில் யானை
பிழைத்தவேல் ஏந்தல் இனிது

இனிது (iṉitu) — The deep satisfaction found in daring greatly even when the grand attempt falls short.

களித்தொறும் கள்ளுண்டல் வேட்டற்றால் காமம்
வெளிப்படுந் தோறும் இனிது

இனிது (initu) — Finding sweet delight every time authentic feelings are confirmed in the open.

இயல்பாகும் நோன்பிற்கொன்று இன்மை உடைமை
மயலாகும் மற்றும் பெயர்த்து

உடைமை (uṭaimai) — clinging possession; keeping life uncluttered by consumer status symbols so your real character shines.

மையல் ஒருவன் களித்தற்றால் பேதைதன்
கையொன்று உடைமை பெறின்

உடைமை (uṭaimai) — Power, wealth, or influence that acts as intoxicating fuel, wildly amplifying an ignorant mind's confusion.

நட்பிற் குறுப்புக் கெழுதகைமை மற்றதற்கு
உப்பாதல் சான்றோர் கடன்

உப்பு (uppu) — The gracious sweetness that seasons informal liberties into the delightful flavor of intimacy.

ஊடிப் பெறுகுவம் கொல்லோ நுதல்வெயர்ப்பக்
கூடலில் தோன்றிய உப்பு

உப்பு is the ordinary kitchen word for salt, and it is doing metaphorical work here. Parimelazhagar glosses it as இனிமை, sweetness, so the thing being wished for is the savour of that union. But the word chosen for savour is salt, and salt is not sweet and is not eaten for itself; it is what makes everything else taste of something. Going straight to 'sweetness' keeps the meaning and loses the reason: a savour credited to a pinch of something sharp. That is exactly what is being said here about a falling-out.

சுவைஒளி ஊறுஓசை நாற்றமென ஐந்தின்
வகைதெரிவான் கட்டே உலகு

உலகு (ulagu) — the world of human affairs and wisdom, which naturally aligns with and honors those who possess perceptive clarity over their senses.

எள்ளாத எண்ணிச் செயல்வேண்டும் தம்மோடு
கொள்ளாத கொள்ளாது உலகு

உலகு (ulaku) — The discerning community of upright people whose judgement endures.

உள்ளத்தாற் பொய்யா தொழுகின் உலகத்தார்
உள்ளத்து ளெல்லாம் உளன்

உள்ளத்தால் (uḷḷattāl) — from the depth of the heart; living in complete inward alignment with truth, earning an unshakeable home in the esteem of the wise.

உள்ளிய தெல்லாம் உடனெய்தும் உள்ளத்தால்
உள்ளான் வெகுளி எனின்

உள்ளத்தால் (uḷḷattāl) — with the inner heart; cleansing the mind of latent resentment so that all noble spiritual aims bear fruit.

இமைப்பின் கரப்பாக்கு அறிவல் அனைத்திற்கே
ஏதிலர் என்னும் இவ்வூர்

ஏதிலர் (ētilār) — Outsiders misjudging private devotion as cruelty simply because they cannot see inner devotion.

காதலர் இல்வழி மாலை கொலைக்களத்து
ஏதிலர் போல வரும்

ஏதிலர் (ētilar) means those who are nothing to you — outsiders, people with whom you have no tie. It is not a word for wickedness. Tamil has plenty of those, and this reflection declines all of them. What it says about the men crossing the killing-ground is only that they are unrelated to the one they have come for, and Parimelazhagar tells us who they are: the executioners. Put the two halves together and you see the exact shape of the fear. It is not that the evening has grown cruel. It is that the evening now has no connection to her, while still having business with her. And this is the same evening that used to arrive, in the commentator's phrase, making her life put out new leaves. Nothing hurts quite like an old intimacy turning up with a stranger's face and an errand in its hand.

ஒருமைக்கண் தான்கற்ற கல்வி ஒருவற்கு
எழுமையும் ஏமாப் புடைத்து

ஏமாப்பு (ēmāppu) — enduring fortress of safety; deep learning cultivated in this life serves as an unassailable spiritual shield across cycles of time.

மனநலம் நன்குடைய ராயினும் சான்றோர்க்கு
இனநலம் ஏமாப் புடைத்து

ஏமாப்பு (ēmāppu) — protective shield; even accomplished souls endowed with innate virtue still require the reinforcing armor of noble companionship.

அடல்வேண்டும் ஐந்தன் புலத்தை விடல்வேண்டும்
வேண்டிய வெல்லாம் ஒருங்கு

ஒருங்கு (oruṅku) — altogether or simultaneously; mastering sensory cravings while cleanly surrendering external fuel that feeds them.

ஒண்பொருள் காழ்ப்ப இயற்றியார்க்கு எண்பொருள்
ஏனை இரண்டும் ஒருங்கு

ஒருங்கு (oruṅku) — Experiencing moral purpose and clean happiness together without having to compromise either.

தென்புலத்தார் தெய்வம் விருந்தொக்கல் தானென்றாங்கு
ஐம்புலத்தாறு ஓம்பல் தலை

ஓம்பல் (ōmbal) — diligent, balanced stewardship that nurtures ancestors' memory, sacred ideals, guests, extended family, and one's personal responsibilities.

ஓம்பின் அமைந்தார் பிரிவோம்பல் மற்றவர்
நீங்கின் அரிதால் புணர்வு

ஓம்பல் is the old Tamil verb for keeping something alive by tending it: a fire, a herd, a guest, a body. It is not rescue and not restraint; it is the daily work of not letting a thing go out. The first line uses it twice, once for guarding a life and once for holding back a man's journey, and that repetition is the argument. English has to choose two different verbs, guard and restrain, and the moment it does, the claim that these are one act disappears.

அறன்கடை நின்றாருள் எல்லாம் பிறன்கடை
நின்றாரின் பேதையார் இல்

கடை (kaṭai) — doorway, threshold, and utter degradation; reveals that among all who wander outside virtue, none is more utterly foolish than one who lingers at another's door.

நாம்காதல் கொண்டார் நமக்கெவன் செய்பவோ
தாம்காதல் கொள்ளாக் கடை

In modern Tamil கடை means a shop, and almost nothing else. The older senses — an end, an edge, a state, an occasion — survive now only inside words like கடைசி, the last. Here it carries the whole condition: கொள்ளாக் கடை, the state in which he does not take up that love. Notice that it is a noun. English has to use 'unless', as Pope does, or 'if he loveth me not', as Aiyar does, and both of those are words of logic that stand outside the sentence and rule on it. The Tamil does not rule on anything. It names the state as a place, the way you would name the ground somebody happens to be standing on, and asks its question from inside that place rather than about it.

அறிவற்றங் காக்குங் கருவி செறுவார்க்கும்
உள்ளழிக்க லாகா அரண்

கருவி (karuvi) — protective instrument; discernment serves as an unbreachable psychological shield that guards against ethical and strategic ruin.

அருவினை யென்ப உளவோ கருவியான்
காலம் அறிந்து செயின்

கருவி (karuvi) — The practical instruments, tools, and resources needed for completion.

பொருள்தீர்ந்த பொச்சாந்துஞ் சொல்லார் மருள்தீர்ந்த
மாசறு காட்சி யவர்

காட்சி (kāṭsi) — clear perception, flawless insight; explains that thinkers whose minds are free of illusion and delusion never speak empty, meaningless words even by forgetfulness or accident.

இருள்நீங்கி இன்பம் பயக்கும் மருள்நீங்கி
மாசறு காட்சி யவர்க்கு

காட்சி (kāṭci) — clear vision; wiping a muddy window clean so the bright sunshine can light up the entire room.

எப்பொருள் எத்தன்மைத் தாயினும் அப்பொருள்
மெய்ப்பொருள் காண்பது அறிவு

காண்பது (kāṇpatu) — seeing what is real; realizing that a person in a scary costume is just an uncle playing a game.

எப்பொருள் யார்யார்வாய்க் கேட்பினும் அப்பொருள்
மெய்ப்பொருள் காண்ப தறிவு

காண்பது (kāṇpatu) — seeing clearly; looking closely at the puzzle picture so you place the right cardboard pieces in place.

செயற்கரிய யாவுள நட்பின் அதுபோல்
வினைக்கரிய யாவுள காப்பு

காப்பு (kāppu) — An unbreachable sanctuary of loyalty and wise counsel that guards life and character against ruin.

ஏரினும் நன்றால் எருவிடுதல் கட்டபின்
நீரினும் நன்றதன் காப்பு

காப்பு (kāppu) — Vigilant stewardship and protection of the crop, surpassing even irrigation in agricultural success.

கொல்லாமை மேற்கொண் டொழுகுவான் வாழ்நாள்மேல்
செல்லாது உயிருண்ணுங் கூற்று

கூற்று (kūṟṟu) — the devourer of life; the power of mortality that stands reverently away from the span of one devoted to ahimsa.

பண்டறியேன் கூற்றென் பதனை இனியறிந்தேன்
பெண்டகையால் பேரமர்க் கட்டு

கூற்று (kūṟṟu) — The personification of mortality and inevitable fate, appearing in the unexpected guise of alluring eyes.

உடுக்கை இழந்தவன் கைபோல ஆங்கே
இடுக்கண் களைவதாம் நட்பு

கை (kai) — Reflexive, instantaneous intervention that flies unprompted to rescue a friend in acute embarrassment or distress.

பொய்படும் ஒன்றோ புனைபூணும் கையறியாப்
பேதை வினைமேற் கொளின்

கை (kai) — Practical execution competency: launching complex enterprises without method ensures ruin and shackles.

கேடும் பெருக்கமும் இல்லல்ல நெஞ்சத்துக்
கோடாமை சான்றோர்க் கணி

கோடாமை (kōṭāmai) — unswerving steadfastness of mind; keeping the heart straight and unbiased without tilting toward greed in gain or panic in loss.

நாடோறும் நாடுக மன்னன் வினைசெய்வான்
கோடாமை கோடா துலகு

கோடாமை (kōṭāmai) — Refusing to veer, bend, or compromise ethical administrative standards.

செறிவறிந்து சீர்மை பயக்கும் அறிவறிந்து
ஆற்றின் அடங்கப் பெறின்

சீர்மை (sīrmai) — lasting nobility, grace, and distinction; the enduring honor bestowed on someone who practices restraint out of deep, philosophical wisdom.

சீர்மை சிறப்பொடு நீங்கும் பயனில
நீர்மை யுடையார் சொலின்

சீர்மை (sīrmai) — dignity, excellence, moral stature; warns that even distinguished, upright people instantly forfeit their prestige and esteem if they speak idle words.

கொடுப்பது அழுக்கறுப்பான் சுற்றம் உடுப்பதூஉம்
உண்பதூஉம் இன்றிக் கெடும்

சுற்றம் (cuṟṟam) — family, kin, community; reveals that the family and dependents of one who begrudges gifts and help given to others will waste away in destitute poverty.

குற்றம் இலனாய்க் குடிசெய்து வாழ்வானைச்
சுற்றமாச் சுற்றும் உலகு

சுற்றம் (cuṟṟam) — The wider community naturally gathering around and embracing as beloved kin someone of blameless, uplifting character.

செய்யாமல் செய்த உதவிக்கு வையகமும்
வானகமும் ஆற்றல் அரிது

செய்யாமல் (seyyāmal) — without having done anything first; describes the purest generosity, extended to someone who had never rendered any prior aid, creating an ethical grace that neither earth nor heaven can fully match.

செய்யாமல் செற்றார்க்கும் இன்னாத செய்தபின்
உய்யா விழுமந் தரும்

செய்யாமல் (ceyyāmal) — without cause; suffering unprovoked hostility from an enemy without responding in kind, which averts ruinous sorrow.

ஒல்லும் வகையான் அறவினை ஓவாதே
செல்லும்வாய் எல்லாஞ் செயல்

செயல் (seyal) — sweet and kind little actions done every single day to help family and friends.

அற்கா இயல்பிற்றுச் செல்வம் அதுபெற்றால்
அற்குப ஆங்கே செயல்

செயல் (ceyal) — good deeds; using your pocket money right now to buy a lunch for a hungry classmate.

செல்லிடத்துக் காப்பான் சினங்காப்பான் அல்லிடத்துக்
காக்கின்என் காவாக்கால் என்?

செல்லிடத்து (celliṭattu) — where power prevails; the sphere where one has the leverage to punish or hurt another, testing true self-control.

செல்லா இடத்துச் சினந்தீது செல்லிடத்தும்
இல்அதனின் தீய பிற

செல்லிடத்து (celliṭattu) — where anger can harm; the arena where retaliation is possible, yet yielding to fury remains the most destructive choice.

சிறப்புஈனும் செல்வமும் ஈனும் அறத்தினூஉங்கு
ஆக்கம் எவனோ உயிர்க்கு

செல்வம் (selvam) — authentic prosperity and enduring reputation built through honest conduct rather than transient gains.

சுற்றத்தால் சுற்றப் படஒழுகல் செல்வந்தான்
பெற்றத்தால் பெற்ற பயன்

செல்வம் (celvam) — Resources that bring joy when shared generously with family and friends.

உறாஅ தவர்போல் சொலினும் செறாஅர்சொல்
ஒல்லை உணரப் படும்

செறாஅர் (ceṟāar) — Those whose outer sharpness carries no inner malice, understood effortlessly by one who loves them.

உறாஅ தவர்க்கண்ட கண்ணும் அவரைச்
செறாஅரெனச் சேறியென் நெஞ்சு

செறாஅர் (ceṟāar) is the negative of ceṟu, to be angry or hostile: one who will not be harsh. Read it slowly and notice what it is not. It is not 'he loves me', not 'he wants me there', not even 'he is glad'. It is a prediction that no anger will come — a bad thing that will fail to happen, offered as a reason to go. The stretched vowel, ceṟāa, is a metrical lengthening, and it is placed to answer uṟāa in the first line, where he is named as one who does not draw near. The two long sounds hold the whole argument between them: he will not come close, and he will not be angry, and the heart has decided the second cancels the first.

இறந்த வெகுளியின் தீதே சிறந்த
உவகை மகிழ்ச்சியிற் சோர்வு

சோர்வு (cōrvu) — A ruinous lapse in vigilance brought about by excessive elation and overconfidence.

கள்ளுண்ணாப் போழ்திற் களித்தானைக் காணுங்கால்
உள்ளான்கொல் உண்டதன் சோர்வு

சோர்வு (cōrvu) — The pathetic physical and moral degradation of drunken collapse, which sober reflection should immediately reject.

தகுதி எனவொன்று நன்றே பகுதியால்
பாற்பட்டு ஒழுகப் பெறின்

தகுதி (takuti) — moral uprightness and impartiality; describes the single supreme virtue of treating friend, stranger, and enemy with identical fairness without tilting toward personal bonds.

மிகுதியான் மிக்கவை செய்தாரைத் தாந்தம்
தகுதியான் வென்று விடல்

தகுதி (takuti) — dignified restraint, elevated moral excellence; declares that when people wrong us out of sheer arrogance, we must conquer them by the sheer weight of our own restrained nobility.

உயர்வகலம் திண்மை அருமைஇந் நான்கின்
அமைவரண் என்றுரைக்கும் நூல்

திண்மை (tiṇmai) — Super sturdy strength that stands rock-solid against any push, storm, or bump.

இன்மை ஒருவற்கு இளிவன்று சால்பென்னும்
திண்மை உண்டாகப் பெறின்

திண்மை (tiṇmai) — Unshakable moral solidity of character, which renders physical poverty entirely free of shame.

அறனறிந்து வெஃகா அறிவுடையார்ச் சேரும்
திறன்அறிந் தாங்கே திரு

திரு (tiru) — divine fortune, sacred prosperity; reveals that true fortune knows the way to the doorstep of the wise who understand righteousness and never covet.

நல்லார்கண் பட்ட வறுமையின் இன்னாதே
கல்லார்கண் பட்ட திரு

திரு (tiru) — wealth and fortune; vast riches in the hands of the uneducated and undisciplined cause greater devastation than the poverty of sages.

துப்பார்க்குத் துப்பாய துப்பாக்கித் துப்பார்க்குத்
துப்பாய தூஉம் மழை

துப்பு (thuppu) — Food, nourishment, and sustaining energy. Rain creates the food and itself serves as food.

துப்பின் எவனாவர் மன்கொல் துயர்வரவு
நட்பினுள் ஆற்று பவர்

துப்பு is a word that had to be decided. In older Tamil it can mean strength, or hostility, or even food, and the line does not say which is intended. Parimelazhagar settles on hostility, since what is needed here is the opposite pole to friendship. What a translation cannot show is that a choice was made: Pope writes 'angry tempests' and Aiyar 'when they are enemies', and each reads as though the word had only ever meant one thing. Part of reading old Tamil is knowing where the text left a decision open and somebody else has closed it for you.

துறப்பார்மன் துப்புர வில்லார் உறற்பால
ஊட்டா கழியு மெனின்

துப்புரவு (tuppuravu) — material means of enjoyment; confronting the hard reality of human hardship where unresolved debts of destiny play out.

துப்புர வில்லார் துவரத் துறவாமை
உப்பிற்கும் காடிக்கும் கூற்று

துப்புரவு (tuppuravu) — Material sustenance, the lack of which demands total renunciation rather than draining neighbors' humble provisions.

நினைப்பவர் போன்று நினையார்கொல் தும்மல்
சினைப்பது போன்று கெடும்

தும்மல் is simply a sneeze — but to a Tamil ear it is never simply that. An old belief, still alive in many homes, holds that a sneeze comes when someone somewhere is thinking of you; people even laugh, 'somebody must be remembering me.' The whole couplet stands on that belief. Her sneeze rose as if to come and then died, and because a sneeze means being-thought-of, she reads its failure as his thought failing too — begun toward her, stopped before it broke. To an English reader a sneeze is a bodily event and this makes no sense; to a Tamil reader it is an omen of love's memory, and the failed omen is the whole ache.

மறைப்பேன்மன் காமத்தை யானோ குறிப்பின்றித்
தும்மல்போல் தோன்றி விடும்

The plain Tamil word for a sneeze is tummal, and what it settles is ownership. A sneeze happens in your body and is in no sense your act: you cannot schedule it, you cannot delay it long, and you cannot hide that it happened. Putting a held-back feeling inside that word says something English sentences about concealment usually miss. What surfaced was not a failure of will, because will was never in charge of the timing.

துன்னியார் குற்றமும் தூற்றும் மரபினார்
என்னைகொல் ஏதிலார் மாட்டு

துன்னியார் (tuṉṉiyār) — intimate friends, close companions; observes that if a person has the destructive habit of broadcasting even their closest companion's private faults, what cruel things will they not do to a total stranger?

எண்ணியார் எண்ணம் இழப்பர் இடனறிந்து
துன்னியார் துன்னிச் செயின்

துன்னியார் (tunniyār) — Those who closely occupy and hold an advantageous stronghold.

சிறுமையும் செல்லாத் துனியும் வறுமையும்
இல்லாயின் வெல்லும் படை

துனி (tuṉi) — Poisonous internal resentment and bitter grievances that silently undermine unit solidarity.

இனிஅன்ன நின்னொடு சூழ்வார்யார் நெஞ்சே
துனிசெய்து துவ்வாய்காண் மற்று

துனி (tuṉi) is an old word for displeasure shown between lovers — a coolness held on purpose for a while, then set down. English 'sulk' is the wrong size for it, because a sulk is something that overtakes a person, while the line pairs tuṉi with ceytu, to make: this is displeasure performed, not suffered. That single pairing shows it was an arrangement rather than a mood, something she and her heart had settled on beforehand, with an order to it — first the coolness, measured against what he did, and only then the pleasure. So the charge is not coldness and not softness. It is that a party to an agreement did not keep it, which is why it ends by asking who would ever plan anything with it again.

கைவேல் களிற்றொடு போக்கி வருபவன்
மெய்வேல் பறியா நகும்

நகும் (nakum) — Fearless defiance and triumphant laughter in the very face of lethal danger.

யான்நோக்கும் காலை நிலன்நோக்கும் நோக்காக்கால்
தான்நோக்கி மெல்ல நகும்

நகும் (nakum) — An inward smile of private delight that surfaces when noticing mutual affection.

குடம்பை தனித்துஒழியப் புள்பறந் தற்றே
உடம்பொடு உயிரிடை நட்பு

நட்பு (naṭpu) — fleeting companionship; the transient bond between body and spirit, destined to separate as cleanly as a bird leaves an eggshell.

உடம்பொடு உயிரிடை என்னமற் றன்ன
மடந்தையொடு எம்மிடை நட்பு

நட்பு (naṭpu) — An inseparable soul-deep partnership mirroring the vital union between body and spirit.

நயன்ஈன்று நன்றி பயக்கும் பயன்ஈன்று
பண்பின் தலைப்பிரியாச் சொல்

நயன் (nayaṉ) — righteous justice, uprightness, and universal goodness born of beneficial, courteous speech.

நயனிலன் என்பது சொல்லும் பயனில
பாரித் துரைக்கும் உரை

நயன் (nayaṉ) — virtue, propriety, sound value; warns that sprawling, empty talk immediately advertises that the speaker completely lacks character and good sense.

பசப்பெனப் பேர்பெறுதல் நன்றே நயப்பித்தார்
நல்காமை தூற்றார் எனின்

நல்காமை is not a word for cruelty. The verb inside it is நல்கு, which means to grant something because you want to grant it — shelter, an answer, the grace of your attention — and the ending -ஆமை turns that giving into its own absence. So the charge she is keeping away from him is not that he was wicked. It is that he gave nothing. Pope translates it 'unkind' and Aiyar 'cruelty', and both make it a quality he carries about with him. The Tamil makes it a thing that failed to happen, and that is exactly why she wants it stopped before it starts. A man can be defended against something he did. Something he did not do has no shape to argue with.

நயந்தவர் நல்காமை சொல்லுவ போலும்
பசந்து பனிவாரும் கண்

நல்காமை (nalkāmai) is built by negation. நல்குதல் is to grant, to bestow, to show grace — the giving that a person in a position to give does freely. Put the negative ending on it and what you have is not cruelty but a withholding: the grace that was his to give and was not given. That distinction is the whole force of the line. Tamil is not short of words for cruelty, and the friend does not reach for one. She takes the word that names an absence, because an absence is precisely what the eyes are reporting: nothing was done to her, and that is the charge. There is a further, quieter cruelty in the arrangement of the words. நயந்தவர், the man she set her heart on, stands immediately before நல்காமை. The wanting and the not-giving are printed next to each other and nobody comments on it.

நல்லவை எல்லாஅந் தீயவாம் தீயவும்
நல்லவாம் செல்வம் செயற்கு

நல்லவை (nallavai) — favorable actions; under destiny's subtle shifts, seemingly perfect plans can crumble while unpromising paths bear fruit.

எனைத்தானும் நல்லவை கேட்க அனைத்தானும்
ஆன்ற பெருமை தரும்

நல்லவை (nallavai) — virtuous truths; listening to sound ethical teachings, even in brief snippets, compounds into immense moral stature.

நல்லாண்மை என்பது ஒருவற்குத் தான்பிறந்த
இல்லாண்மை ஆக்கிக் கொளல்

நல்லாண்மை (nallāṇmai) — Authentic human excellence manifested in stepping up to govern, protect, and elevate one's ancestral household.

நாணொடு நல்லாண்மை பண்டுடையேன் இன்றுடையேன்
காமுற்றார் ஏறும் மடல்

நல்லாண்மை (nallāṇmai) — Noble dignity and self-governance, swept aside when overwhelmed by pure vulnerability.

இன்னாசெய் தாரை ஒறுத்தல் அவர்நாண
நன்னயஞ் செய்து விடல்

நன்னயம் (naṉṉayam) — genuine kindness; showing generous goodness to an opponent and letting go of the score completely.

இகலானாம் இன்னாத எல்லாம் நகலானாம்
நன்னயம் என்னும் செருக்கு

நன்னயம் (naṉṉayam) — Good justice and noble harmony in shared life, blossoming from genuine fellowship and mutual goodwill.

நன்மையும் தீமையும் நாடி நலம்புரிந்த
தன்மையான் ஆளப் படும்

நாடி (nāṭi) — Examining situations and consequences carefully before deciding.

கனவினான் உண்டாகும் காமம் நனவினான்
நல்காரை நாடித் தரற்கு

The word nāṭi is 'having sought out' — from nāṭu, a verb still fully alive: you nāṭu a doctor, help, a livelihood. It means going after something, seeking with intent, and inside it there is always a grain of wanting. This is the word that turns the dream from a picture into a courier. In 1213 the dream merely showed him; here it works: it goes to wherever he has gone — Parimelazhagar's phrase — finds the man who refuses every waking summons, and carries him home. The tenderness here hides in the agent: she does not accuse him of coming to torment her (that is 1217's bitter turn); she credits her own dream with the errand, as if some loyal part of her refuses to accept the refusal, and slips out each night to do what no application, ticket, or telephone has managed. Love, this word says, does not only wait. Even asleep, it goes and fetches.

நாளென ஒன்றுபோற் காட்டி உயிர்ஈரும்
வாளது உணர்வார்ப் பெறின்

நாள் (nāḷ) — the passing day; remembering that every day on the calendar goes by fast, so spend it doing good things.

கேளிழுக்கம் கேளாக் கெழுதகைமை வல்லார்க்கு
நாளிழுக்கம் நட்டார் செயின்

நாள் (nāḷ) — A constructive, grace-filled opportunity to offer loving, restorative correction when an old friend slips.

கல்லார்ப் பிணிக்கும் கடுங்கோல் அதுவல்லது
இல்லை நிலக்குப் பொறை

நிலக்குப் பொறை (nilakkup poṟai) — Becoming a parasitic, unbearable burden upon society through willful ignorance and injustice.

கண்ணோட்டத் துள்ளது உலகியல் அஃதிலார்
உண்மை நிலக்குப் பொறை

நிலக்குப் பொறை (nilakkup poṟai) — Becoming a cold, unfeeling burden to society by refusing empathy and mutual care.

பகைஎன்னும் பண்பி லதனை ஒருவன்
நகையேயும் வேண்டற்பாற்று அன்று

பகை (pakai) — Harmful hostility that destroys trust and friendships when allowed into casual banter.

காலைக்குச் செய்தநன்று என்கொல் எவன்கொல்யான்
மாலைக்குச் செய்த பகை?

பகை (pakai) is enmity, and in Tamil the word covers both the standing hostility and the act that started it — which is exactly the sense needed here, since Parimelazhagar glosses it as அபகாரம், an injury done. That is what makes the question so precise. She is not asking why the evening is unkind. She is asking what she did to it: this reflection assumes, as people in pain always assume, that hostility must have a cause and that the cause is probably hers. And she puts the fair version of the question, not the self-pitying one. If the evening must have been provoked, then the morning must have been repaid for something, and she cannot name that favour either. Two questions, one shape, no answers. This thought leaves them open, and the honest reader has to conclude that the day divides itself for reasons that have nothing to do with what anyone deserves.

பாலொடு தேன்கலந் தற்றே பணிமொழி
வாலெயிறு ஊறிய நீர்

பணிமொழி (paṇimoḻi) — Gentle, unassuming speech that sweetens intimacy far more than elaborate eloquence.

பன்மாயக் கள்வன் பணிமொழி அன்றோநம்
பெண்மை உடைக்கும் படை

The word paṇimoḻi joins paṇi, to bow or lower oneself, to moḻi, a word spoken. Between them they name speech that puts the speaker beneath the listener, and in Tamil it is ordinarily a good thing — how you address an elder, or somebody whose help you need. Here it is the name of a weapon. That is the whole force of it: what came at her was not pressure but deference, and deference leaves nothing to resist. The thief is not accused of speaking falsely. He is accused of speaking low, and of knowing exactly what low speech does.

வேட்பன சொல்லி வினையில எஞ்ஞான்றும்
கேட்பினும் சொல்லா விடல்

பயனுள்ள பேச்சு (payaṉuḷḷa pēccu) — Speaking only good and useful things and never spreading gossip or tattling.

உணர்வ துடையார்முன் சொல்லல் வளர்வதன்
பாத்தியுள் நீர்சொரிந் தற்று

பயனுள்ள பேச்சு (payaṉuḷḷa pēccu) — Explaining fun things to friends who listen happily and learn with you.

பருவத்தோடு ஒட்ட ஒழுகல் திருவினைத்
தீராமை ஆர்க்குங் கயிறு

பருவம் (paruvam) — The opportune season or opportune moment when action fits circumstance.

குடிசெய்வார்க் கில்லை பருவம் மடிசெய்து
மானங் கருதக் கெடும்

பருவம் (paruvam) — Refusing to indulge in excuses of unfavorable seasons or false pride while one's family stands in need of uplift.

பயனில பல்லார்முன் சொல்லல் நயனில
நட்டார்கண் செய்தலிற் றீது

பல்லார் (pallār) — many people, a public assembly; establishes that babbling useless words in public is worse than committing unkind wrongs against personal friends.

ஏமுற் றவரினும் ஏழை தமியனாய்ப்
பல்லார் பகைகொள் பவன்

பல்லார் (pallār) — Many adversaries; warning against picking fights with multiple groups when you have no team to back you up.

அழுக்காறு எனஒரு பாவி திருச்செற்றுத்
தீயுழி உய்த்து விடும்

பாவி (pāvi) — matchless sinner, destructive vice; personifies envy as the supreme sinner that completely burns away a person's present wealth and plunges them into ruin.

இன்மை எனவொரு பாவி மறுமையும்
இம்மையும் இன்றி வரும்

பாவி (pāvi) — Poverty depicted as a malevolent culprit that strips away earthly pleasure and spiritual fulfillment alike.

புகழ்புரிந்த இல்லிலோர்க்கு இல்லை இகழ்வார்முன்
ஏறுபோல் பீடு நடை

பீடு (pīḍu) — majestic dignity, unassailable moral confidence, and lion-like pride derived from an honorable household.

ஒண்ணுதற் கோஒ உடைந்ததே ஞாட்பினுள்
நண்ணாரும் உட்குமென் பீடு

பீடு (pīṭu) — Proud valor and commanding prestige in battle, effortlessly disarmed by tender beauty.

அடல்வேண்டும் ஐந்தன் புலத்தை விடல்வேண்டும்
வேண்டிய வெல்லாம் ஒருங்கு

புலத்தை (pulattai) — sensory desires; not whining for extra candy or sweets when mom says you have had enough.

புல்லா திராஅப் புலத்தை அவர்உறும்
அல்லல்நோய் காண்கம் சிறிது

புலத்தை is spoken to one person and it means: you, keep sulking. The noun behind it is புலவி, which is what this whole chapter is called, and 'sulk' is a thin English word for it. A sulk in English is what a child does at a table and what an adult gets forgiven for. புலவி here is something else. Parimelazhagar's word for it is தொழில் — an occupation, a thing taken up and carried on. Nobody calls a temper that lands on them an occupation. That is why the instruction is not 'be angry with him' but 'do not let this drop'. It is being done on purpose, which means the person doing it can stop whenever she likes, and the last word of the line already says how far it should run: சிறிது, a little. The moment the other person can no longer tell it is being done on purpose, this word has stopped describing what is happening, whatever it looks like from outside.

செல்லான் கிழவன் இருப்பின் நிலம்புலந்து
இல்லாளின் ஊடி விடும்

புலந்து (pulantu) — The living soil turning cold and infertile in response to an absentee owner's negligent laziness.

உய்த்தல் அறிந்து புனல்பாய் பவரேபோல்
பொய்த்தல் அறிந்தென் புலந்து

புலந்து comes from புலத்தல், a word kept for the sulk that happens only between two people who love each other. It is not anger at somebody you dislike and not an argument about a fact; it is warmth withheld on purpose from a person who expects it, and by its nature it is made to end. Set beside it is a picture: somebody jumping into water that is moving, water they know will carry them off. The sulk is entered the same way, with its ending already known.

அன்பிற்கும் உண்டோ அடைக்குந்தாழ் ஆர்வலர்
புன்கணீர் பூசல் தரும்

பூசல் (pūsal) — the unmistakable outward revelation of inward love through tender, uncontrollable tears for another's distress.

பாடு பெறுதியோ நெஞ்சே கொடியார்க்கென்
வாடுதோட் பூசல் உரைத்து

பூசல் (pūcal) is clamour: the din of a fight, the uproar of a crowd, the noise a town makes about somebody. Modern Tamil has largely let the word go, and losing it costs the line something, because of what it is applied to. She does not say the pain of my wasting arm, or the state of my wasting arm. She says its clamour. A private grief has been reclassified as a public sound — something with volume, something already audible to people who were never told. And that reclassification is what makes her question unanswerable. Her heart wants to go and report the noise to a crowd that is standing inside it. Parimelazhagar keeps the irony intact: if you can win any distinction that way, he says, nothing equals it.

செயற்கரிய செய்வார் பெரியர் சிறியர்
செயற்கரிய செய்கலா தார்

பெரியர் (periyar) — individuals of genuine moral stature whose greatness is proven by tackling demanding ethical challenges rather than taking easy paths.

உண்ணாது நோற்பார் பெரியர் பிறர்சொல்லும்
இன்னாச்சொல் நோற்பாரின் பின்

பெரியர் (periyar) — truly supreme in greatness, spiritual giants; establishes that those who perform arduous bodily fasts are great, but those who patiently endure the cruel words of others rank higher still.

பேணாது பெட்டார் உளர்மன்னோ மற்றவர்க்
காணாது அமைவில கண்

பேணாது is the negative of பேணுதல், and பேணுதல் is not a word for feeling. It is the verb for tending something — keeping a lamp lit, keeping a house in order, keeping a custom alive. So the charge in the line is very exact. It does not say he did not love her. It says none of the tending ever happened. Parimelazhagar's gloss is harder still: the wanting and the not-tending were going on at the same time, in the same man, and words were the only part of him that arrived.

பேணாது பெட்பவே செய்யினும் கொண்கனைக்
காணா தமையல கண்

பேணாது is built on பேணுதல், which is not a word about feeling at all. It is about tending: keeping a thing fed, watched, mended, held together so it does not fall apart. So its negative does not accuse him of cruelty or of hatred. It says the tending stopped. Parimelazhagar reads it harder still, as அவமதித்து, slighting, and neither reading is softened anywhere in the two lines. The woman speaking these lines names the failure exactly, and only then says anything about her eyes.

பிறன்மனை நோக்காத பேராண்மை சான்றோர்க்கு
அறனொன்றோ ஆன்ற வொழுக்கு

பேராண்மை (pērāṇmai) — supreme fortitude, great moral courage; reveals that not casting a lustful gaze upon another's wife is not merely passive virtue, but the supreme fullness of strength.

சீரினும் சீரல்ல செய்யாரே சீரொடு
பேராண்மை வேண்டு பவர்

பேராண்மை (pērāṇmai) — Lofty moral valor and steadfast dignity that refuses cheap, compromising shortcuts to fame.

பொய்யாமை அன்ன புகழில்லை எய்யாமை
எல்லா அறமுந் தரும்

பொய்யாமை (poyyāmai) — unwavering non-lying; the steadfast refusal of falsehood that commands universal honor without requiring mortification of the flesh.

ஒன்றாக நல்லது கொல்லாமை மற்றதன்
பின்சாரப் பொய்யாமை நன்று

பொய்யாமை (poyyāmai) — unswerving truthfulness; the noble companion virtue that directly reinforces life-affirming integrity.

பகல்வெல்லும் கூகையைக் காக்கை இகல்வெல்லும்
வேந்தர்க்கு வேண்டும் பொழுது

பொழுது (poḻutu) — The fitting season, moment, or hour required to achieve success.

நனவினால் கண்டதூஉம் ஆங்கே கனவுந்தான்
கண்ட பொழுதே இனிது

The word poḻutu is Tamil's own name for a span of time — the day 'opens' (poḻutu viṭintatu) and 'tilts down' (poḻutu cāyntatu) in it; it is dawn, dusk, the while something lasts. Here it wears the restrictive particle ē — poḻutē, 'only in the moment' — and that little vowel is the whole argument. She has tested both of her joys, the remembered real one and last night's dreamed one, and found they share one lifespan: the moment of seeing, not a second longer. The word carries no bitterness. It is the vessel's honest label, not a complaint about the vessel: joy comes moment-sized, in waking and in dream alike, and once you accept the size, the dream stops being a counterfeit and the present visit stops being wasted on grief for its ending. Everything sweet is sweet in its poḻutu. The wisdom is to be there when it is.

அறன்நோக்கி ஆற்றுங்கொல் வையம் புறன்நோக்கிப்
புன்சொல் உரைப்பான் பொறை

பொறை (poṟai) — heavy burden, patience of the earth; marvels at how Mother Earth bears on her body the heavy burden of one who waits till another's back is turned to utter mean words.

அமரகத்து வன்கண்ணர் போலத் தமரகத்தும்
ஆற்றுவார் மேற்றே பொறை

பொறை (poṟai) — The heroic fortitude to shoulder the entire domestic burden, just as courageous warriors hold the front line in battle.

ஆற்றின் அறவறிந்து ஈக அதுபொருள்
போற்றி வழங்கு நெறி

போற்றி (pōṟṟi) — Preserving and protecting resources so they continue to generate value.

ஆற்றாரும் ஆற்றி அடுப இடனறிந்து
போற்றார்கண் போற்றிச் செயின்

போற்றி (pōṟṟi) — Guarding and defending oneself with vigilance while executing the plan.

மதியும் மடந்தை முகனும் அறியா
பதியின் கலங்கிய மீன்

மடந்தை (maṭantai) — A radiant young woman whose natural brilliance rivals and outshines celestial bodies.

உடம்பொடு உயிரிடை என்னமற் றன்ன
மடந்தையொடு எம்மிடை நட்பு

மடந்தை (maṭantai) — A gentle young woman whose graceful companionship makes life complete.

நாண்அகத் தில்லார் இயக்கம் மரப்பாவை
நாணால் உயிர்மருட்டி அற்று

மரப்பாவை (marappāvai) — A soulless wooden marionette twitching on external strings, mirroring people who walk about without an internal moral conscience.

இரப்பாரை இல்லாயின் ஈர்ங்கண்மா ஞாலம்
மரப்பாவை சென்றுவந் தற்று

மரப்பாவை (marappāvai) — The tragic metaphor of a society devoid of charity, where people move like mechanical puppets on strings.

நிறையரியர் மன்அளியர் என்னாது காமம்
மறையிறந்து மன்று படும்

மன்று (maṉṟu) — The public village square where unspoken feelings finally meet community awareness.

நிறையுடையேன் என்பேன்மன் யானோஎன் காமம்
மறையிறந்து மன்று படும்

The open common ground of a settlement is the maṉṟu: the place with no walls, where the village gathers and where disputes were once settled. Saying that something came into the maṉṟu is stronger than saying it became known. Knowledge can stay quiet and travel slowly. The maṉṟu is a location: people are standing in it, they see at the same moment, and there is nowhere in it to step behind.

சிறப்பீனும் செல்வம் பெறினும் பிறர்க்குஇன்னா
செய்யாமை மாசற்றார் கோள்

மாசற்றார் (mācaṟṟār) — the morally unblemished; noble souls whose integrity cannot be bought by wealth, status, or any temptation to hurt others.

மருவுக மாசற்றார் கேண்மைஒன் றீத்தும்
ஒருவுக ஒப்பிலார் நட்பு

மாசற்றார் (mācaṟṟār) — Spotless, upright souls whose fellowship elevates character, while discarding unworthy bonds at any cost.

மனத்துக்கண் மாசிலன் ஆதல் அனைத்தறன்
ஆகுல நீர பிற

மாசு (māsu) — the dirt of anger, jealousy, or lying that we must wash away with sweet kindness and truth.

இருள்நீங்கி இன்பம் பயக்கும் மருள்நீங்கி
மாசறு காட்சி யவர்க்கு

மாசு (mācu) — inner taint or bias; clearing away prejudices and gossip so you can see situations with absolute objectivity.

தொடலைக் குறுந்தொடி தந்தாள் மடலொடு
மாலை உழக்கும் துயர்

மாலை (mālai) — The poignant twilight hour when solitude magnifies longing into unbearable sharpness.

மாலையோ அல்லை மணந்தார் உயிருண்ணும்
வேலைநீ வாழி பொழுது

மாலை (mālai) is the ordinary Tamil word for evening, the stretch between the sun going down and the lamps being lit. In classical poetry it is the settled hour for lovers to meet, which is exactly why, in a separation, it is the hour with the most to lose. This reflection does something startling with the word: it addresses the evening politely, wishes it long life, and then refuses it its own name. You are not evening, she says. Evening is what used to come. What arrives now is the hour that eats the lives of women who are wedded — Parimelazhagar reads வேலை as இறுதிக்காலம், the final hour, so this is a re-identification rather than an insult. Notice that the blessing is not withdrawn. வாழி stands there still. She is not cursing the clock; she is telling it, courteously and exactly, what it has become.

அறனிழுக்கா தல்லவை நீக்கி மறனிழுக்கா
மானம் உடைய தரசு

மானம் (māṉam) — honorable self-respect; refusing to cheat, lie, or sell out your morals just to win an election or gain popularity.

இவறலும் மாண்பிறந்த மானமும் மாணா
உவகையும் ஏதம் இறைக்கு

மானம் (māṉam) — unbending false pride; stinginess, misplaced pride divorced from virtue, and undisciplined revelry ruin the credibility of a ruler.

இகலிற்கு எதிர்சாய்தல் ஆக்கம் அதனை
மிக்லூக்கின் ஊக்குமாம் கேடு

மிகல் (mikal) — Pushing a rivalry further rather than letting it go, which invites disaster to catch up with you.

இகல்காணான் ஆக்கம் வருங்கால் அதனை
மிகல்காணும் கேடு தரற்கு

மிகல் (mikal) — Magnifying trivial conflicts out of all proportion, a sure symptom that one is heading toward failure.

மற்றும் தொடர்ப்பாடு எவன்கொல் பிறப்பறுக்கல்
உற்றார்க்கு உடம்பும் மிகை

மிகை (mikai) — an excess burden; for seekers yearning for ultimate liberation, even the physical body is a borrowed tool, leaving no room for worldly pride.

ஒலித்தக்கால் என்னாம் உவரி எலிப்பகை
நாகம் உயிர்ப்பக் கெடும்

மிகை (mikai) — Loud noises that sound scary at first but cannot harm someone truly brave and calm.

வினைக்கண் வினைகெடல் ஓம்பல் வினைக்குறை
தீர்ந்தாரின் தீர்ந்தன்று உலகு

முழுமையாக முடித்தல் (muḻumaiyāka muṭittal) — Finishing your schoolwork or chore all the way to the end, not leaving it half-done.

வினைபகை என்றிரண்டின் எச்சம் நினையுங்கால்
தீயெச்சம் போலத் தெறும்

முழுமையாக முடித்தல் (muḻumaiyāka muṭittal) — Cleaning up completely and finishing tasks so no leftover trouble remains.

வீழ்வாரின் இன்சொல் பெறாஅது உலகத்து
வாழ்வாரின் வன்கணார் இல்

வன்கண் puts together வன், hard, and கண், the eye. Tamil locates pity in the eye, so a hard eye means a person who can look at suffering and not move. The speaker turns that word on herself. She is not saying she is brave; she is saying she has become the kind of person who can watch her own life go unanswered and go on eating and sleeping through it. English has no single word that praises and condemns in the same breath, which is why one translator reaches for 'braver souls' and another for 'hard-hearted', and each loses the other half.

புன்கண்ணை வாழி மருள்மாலை எம்கேள்போல்
வன்கண்ண தோநின் துணை

வன்கண் (vaṉkaṇ) is pitilessness, and the word is built out of an observation about faces: an eye that feels for you softens, and an eye that does not stays hard. So வன்கண் is not cruelty in the sense of wanting to hurt. It is the absence of the softening — a person who simply does not relent. What makes this the heart of this reflection is where she puts the word. She does not say that her own man is pitiless. She looks at the dimmed evening, decides it must be suffering as she is, and asks it whether its companion is hard-eyed like hers. Both halves of that are worth noticing: the charge against her lover is never made directly, and the fellow-feeling is offered to an hour rather than to a person. Grief at this hour will make a companion out of anything, and it will still be too proud to accuse the one who caused it.

உலைவிடத்து ஊறஞ்சா வன்கண் தொலைவிடத்துத்
தொல்படைக் கல்லால் அரிது

வன்கண்மை (vaṉkaṇmai) — Unyielding mental resilience that holds firm and bears pressure during critical crises.

அழிவின்றி அறைபோகா தாகி வழிவந்த
வன்க ணதுவே படை

வன்கண்மை (vaṉkaṇmai) — Moral firmness that protects group secrets and refuses betrayal under all circumstances.

வாய்மை எனப்படுவது யாதெனின் யாதொன்றும்
தீமை இலாத சொலல்

வாய்மை (vāymai) — truthfulness; speech that causes no harm to any living being, uniting factual honesty with compassionate responsibility.

தூஉய்மை என்பது அவாவின்மை மற்றது
வாஅய்மை வேண்ட வரும்

வாய்மை (vāymai) — ultimate Reality; seeking the supreme truth naturally purifies the consciousness and cleanses all trace of craving.

அருளொடும் அன்பொடும் வாராப் பொருளாக்கம்
புல்லார் புரள விடல்

விடல் (viṭal) — Firmly renouncing any gain or lucrative opportunity tainted by injustice or cold-heartedness.

உப்பமைந் தற்றால் புலவி அதுசிறிது
மிக்கற்றால் நீள விடல்

விடல் is not something a person does. It is something a person does not do: the word names leaving a thing alone, not stopping it, allowing it to carry on. Here it stands with நீள, to lengthen, so what is being named is the letting of the sulk run on. It is worth noticing that the fault described in this line is an omission and not an act. Nobody shouts and nobody is cruel. Somebody simply does not stop, and the claim is that not stopping, even by a little, is already past the amount. English needs a whole phrase, letting it run on, and a phrase sounds like a decision somebody took. விடல் does not sound like anything at all, and that is why nothing is easier than doing it.

நன்றிக்கு வித்தாகும் நல்லொழுக்கம் தீயொழுக்கம்
என்றும் இடும்பை தரும்

வித்து (vittu) — fertile seed, primal root; reveals that right conduct is the seed that sprouts every blessing, while wicked habits yield endless grief.

அவாஎன்ப எல்லா உயிர்க்கும் எஞ்ஞான்றும்
தவாஅப் பிறப்பீனும் வித்து

வித்து (vittu) — generative seed; craving is the hidden karmic seed that perpetuates the cycle of embodied mortal rebirth.

வேண்டாமை அன்ன விழுச்செல்வம் ஈண்டில்லை
ஆண்டும் அஃதொப்பது இல்

விழுச்செல்வம் (viḻuccelvam) — supreme wealth; desirelessness is the matchless inner treasure that surpasses all earthly crowns and heavenly thrones.

கேடில் விழுச்செல்வம் கல்வி யொருவற்கு
மாடல்ல மற்றை யவை

விழுச்செல்வம் (viḻuccelvam) — imperishable supreme wealth; education is the only wealth that cannot be stolen, lost, or eroded by time.

ஒழுக்கத்து நீத்தார் பெருமை விழுப்பத்து
வேண்டும் பனுவல் துணிவு

விழுப்பம் (vizhuppam) — moral nobility, supreme excellence, and lasting honour earned through righteous restraint.

ஒழுக்கம் விழுப்பந் தரலான் ஒழுக்கம்
உயிரினும் ஓம்பப் படும்

விழுப்பம் (viḻuppam) — supreme honour, excellence, and true distinction; signifies that disciplined conduct grants an unshakeable dignity that mere survival can never provide.

இணர்எரி தோய்வன்ன இன்னா செயினும்
புணரின் வெகுளாமை நன்று

வெகுளாமை (vekuḷāmai) — staying unangry; keeping calm and kind even when someone else was very mean to you.

இரப்பான் வெகுளாமை வேண்டும் நிரப்பிடும்பை
தானேயும் சாலும் கரி

வெகுளாமை (veguḷāmai) — Graciously refraining from anger when an appeal is turned down due to the giver's genuine lack of means.

இறலீனும் எண்ணாது வெஃகின் விறல்ஈனும்
வேண்டாமை என்னுஞ் செருக்கு

வேண்டாமை (vēṇṭāmai) — holy desirelessness, inner freedom from greed; establishes that unthinking greed yields bitter ruin, whereas the noble pride of wanting nothing yields victory over everything.

வேண்டுங்கால் வேண்டும் பிறவாமை மற்றது
வேண்டாமை வேண்ட வரும்

வேண்டாமை (vēṇṭāmai) — desirelessness; desiring to be free from peer pressure and material obsession is the ultimate path to true autonomy.